Στην προηγούμενη ομιλία μας μιλήσαμε για το ράσο. Το ράσο είπαμε
ξεχωρίζει τον ιερέα από τους λαϊκούς. Προφυλάσει τον ιερέα από δημόσιες
εκτροπές. Γιατί πρέπει ένας ιερεύς να ‘ναι πολύ αναιδής και κακοήθης και
να μην υπολογίζει καθόλου την κοινή γνώμη, για να τολμήσει π.χ. να μπει
σε νυκτερινά κέντρα.
Γι’ αυτό και ιερείς που θέλουν να κάνουν κοσμική ζωή και να γίνουν ένα με τον αμαρτωλό κόσμο, όχι για να τον σώσουν αλλά για να απολαμβάνουν και αυτοί τις κοσμικές ηδονές, είναι συνήγοροι της καταργήσεως του ράσου, του ράσου που δόξασαν αναρίθμητοι ευσεβείς κληρικοί της ορθοδόξου εκκλησίας μας.
***
Αλλ’ ο ορθόδοξος ιερεύς δεν διακρίνεται μόνο από το ράσο. Διακρίνεται και από τα άμφια. τα άμφια είναι η επίσημη στολή που φοράει ο ιερεύς όταν λειτουργεί. Και για αυτά τα άμφια θα μιλήσουμε στην ομιλία αυτή.
Ο ιερεύς, ο ευλαβείς ιερεύς, όταν πρόκειται να πάει στον για να τελέσει μια ιεροτελεστία, πρέπει να προετοιμάσει τον εαυτό του ψυχικά. Πρέπει να αφήσει έξω από το ναό ότι ανθρώπινο και κοσμικό, να ξεχάσει τον εαυτό του και τα πάθει του και να θυμηθεί τίνος αντιπρόσωπος είναι. Ο ιερεύς όταν λειτουργεί πρέπει να είναι και να φαίνεται σαν άγγελος. Και όπως οι άγγελοι στον ουρανό στέκονται με φόβο και με τρόμο μπροστά στο θρόνο του Θεού, έτσι πρέπει και οι ιερείς να στέκονται μπροστά στην αγία τράπεζα, που είναι ο θρόνος του θεού. Αν όλοι οι ιερείς είχαν αυτόν τον άγιο φόβο και λειτουργούσαν με ιερή κατάνυξη, όλος ο κόσμος θα άλλαζε. Αυτοί πουχουν καλή προαίρεση θα αισθάνονταν πολύ μεγάλο και υψηλό είναι η Εκκλησία μας.
Αλλ’ επειδή όσο άγιος και να ’ναι ο ιερεύς φέρει σάρκα που δεν παύει να τραβάει τον άνθρωπο προς τα κάτω, να τον ενοχλεί και να τον ταράζει και στις πιο ιερές στιγμές, γι’ αυτό έχει ανάγκη και από μερικά εξωτερικά πράγματα που να του θυμίζουν την ιερή του αποστολή, και στην κατηγορία των εξωτερικών αυτών πραγμάτων είναι και τα άμφια.
Τα άμφια έχουν τη δική τους γλώσσα. Συνοδεύονται από ρητά της Αγίας Γραφής και φωνάζουν στον ιερέα: πρόσεξε, πέταξε από πάνω σου κάθε αμαρτωλό και κοσμικό πράγμα, που ‘ναι σαν ρούχο παλιό και ακάθαρτο. Ντύσου την αρετή, την αγιότητα, που ‘ναι λαμπρή στολή της ψυχής. Ντύσου το Χριστό, κι έτσι φωτεινός και λαμπρός προχωρά στην τέλεση των ιερών μυστηρίων. Πολλά και διάφορα είναι τα άμφια που φοράν οι κληρικοί όταν λειτουργούν. Απ’ τα άμφια που φορούν διακρίνονται οι τρεις βαθμοί της ιεροσύνης. Αναφέρουμε εδώ τα κυριότερα άμφια.
***
Ο διάκονος διακρίνεται από το άμφιο που λέγεται οράριο. Τι είναι το οράριο; Είναι μια πλατιά ταινία, που από το ένα άκρο της κρέμεται από τον απ’ τον αριστερό ώμο προς τα πίσω, το δε άλλο άκρο της το κρατάει ο διάκονος με το δεξί του χέρι, όταν εκφωνεί τις δεήσεις. Στην παλιά εποχή πάνω στο οράριο ήταν γραμμένες οι λέξεις «Άγιος, άγιος, άγιος Κύριος σαβαώθ» (Ησ. 6, 3). Το οράριο σημαίνει, πως ο διάκονος μιμούμενος του αγγέλους πρέπει να προσεύχεται συνεχώς. Το οράριο θυμίζει το ρητό του αποστόλου Παύλου «Αδιαλείπτως προσεύχεσθε» (Α’ Θες. 5, 18).
Άλλο άμφιο του διακόνου είναι τα επιμάνικα. Όπως λένε οι δάσκαλοι της Εκκλησίας, τα επιμάνικα, που φορούν και οι διάκονοι και οι ιερείς και οι αρχιερείς, σημαίνουν τα δεσμά με τα οποία έδεσαν το Χριστό. Ο κληρικός πρέπει να ‘ναι έτοιμος, χάριν του Ευαγγελίου, να ‘χει διωγμό, φυλακή και μαρτύριο.
Ο ιερεύς διακρίνεται από τα εξής άμφια.
Το επιτραχήλιο. Το πετραχήλι που λέει ο λαός, είναι το πιο σπουδαίο άμφιο του ιερέως. Χωρίς πετραχήλι καμιά ιεροτελεστία δεν κάνει ο ιερεύς. Σημαίνει τη χάρι του Αγίου Πνεύματος, που πλούσια σαν ποτάμι τρέχει και ποτίζει τις ψυχές δια μέσου των ιερών μυστηρίων. Το πετραχήλι έχει στο κάτω άκρο τα λεγόμενα κρόσια. Τι σημαίνουν τα κρόσια; Σημαίνουν τις ψυχές που ο Θεός έχει εμπιστευθεί στον κάθε ιερέα. Ενώ ο λαϊκός, όπως έχουμε πει και άλλοτε, θα δώσει λόγο για την ψυχή του, ο ιερεύς θα δώσει λόγο και για τις ψυχές που ανήκουν στην ενορία του. Ο Θεός με το στόμα του προφήτου Ιερεμία λέει: Θα ζητήσω το αίμα των ανθρώπων εκείνων που εξ αιτίας των ιερέων έχουν χαθεί. Φοβερός ο λόγος αυτός.
Ιερείς του Υψίστου, όσες φορές φοράτε το πετραχήλι, σκέπτεσθε την ευθύνη για τις τόσες ψυχές που κρέμονται απ’ το λαιμό σας; Τι κάνετε για να σωθούν οι ψυχές; Αλλοίμονο στους ιερείς που παραμελούν τα ιερά τους καθήκοντα και αφήνουν να χαθούν ψυψές, για τις οποίες ο Χριστός ήρθε κι’ έχυσε το τίμιο του αίμα!
Άλλο άμφιο του ιερέως είναι η ζώνη. Η ζώνη δεν είναι μόνο για να συγκρατεί την ενδυμασία, αλλά και για να θυμίζει στον ιερέα πως πρέπει να συγκρατεί τις κακές επιθυμίες και να κυριαρχεί στα πάθη του. Ευπρεπής, εύζωνος και ταχύς στην οδό του Κυρίου.
Άλλο άμφιο του ιερέως είναι το φελόνιο, το φελόνι, που φοριέται απ’ το λαιμό και θυμίζει την κόκκινη χλαμύδα πούντυσαν τον Ιησού οι στρατιώτες στο πραιτώριο του Πιλάτου για να τον εμπαίξουν. Έτσι κι’ ο ιερεύς που βαδίζει στα ίχνη του Χριστού θα εμπαιχθεί από ανθρώπους αντιχρίστους.
Ο ευλαβής ιερεύς θα γίνει αντικείμενο εμπαιγμών και ειρωνειών του αμαρτωλού κόσμου. Γι’ αυτό πρέπει νάνε οπλισμένος με υπομονή, για να υποφέρει τις ύβρεις και τις διαβολές του κόσμου. Ο Χριστός φόρεσε την κόκκινη χλαμύδα, κι’ ο ιερεύς θα φορέσει σαν χλαμύδα τη χλεύη και τον εμπαιγμό του κόσμου. Τότε θα μοιάσει στο Χριστό και θάνε άξιος του μακαρισμού: «Μακάριοι έστε όταν ονειδίσωσιν υμάς»
Ο αρχιερεύς διακρίνεται από τα εξής άμφια.
Ωμοφόριο. Είναι μια πλατιά ταινία, που ρίχνεται πάνω στους ώμους και τα άκρα της καταλήγουν μπροστά στο στήθος και θυμίζει την παραβολή του απολωλότος προβάτου. Όπως δηλαδή ο βοσκός πούχασε ένα πρόβατο δεν μένει αδιάφορος αλλά τρέχει πάνω σε βουνά και λαγκάδια για να το βρει κι’ όταν το βρει το βάζει στον ώμο του και το φέρνει στο μαντρί, έτσι κι’ ο επίσκοπος πρέπει να κοπιάζει για να φέρει στη μάντρα της Εκκλησίας τους ανθρώπους εκείνους που απομακρύνθηκαν απ’ το Θεό και κινδυνεύουν να χαθούν μέσα στις χαράδρες και τα φαράγγια της αμαρτίας.
Άλλο άμφιο του αρχιερέως είναι ο σάκκος. Αντιστοιχεί προς το φελόνι του ιερέως, σημαίνει την κόκκινη χλαμύδα, έχει δε στα πλάγια, εκεί που ενώνονται τα δυο φύλλα του, μικρά σφαιρικά κουδούνια, που σημαίνουν πως ο λόγος και τα έργα του επισκόπου πρέπει νάνε δυνατά, ώστε σαν ήχος δυνατός να φτάνουν στ’ αυτιά όλων και να δοξάζεται ο Θεός.
Επίσης ο αρχιερεύς φέρει το εγκόλπιο με την εικόνα του Χριστού, για να θυμάται το λόγο του Παύλου «Ζω δε ουκέτι εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός» (Γαλ. 2, 20)
***
Αυτά είναι τα κυριότερα άμφια των κληρικών της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Δυστυχώς στην εποχή μας κατάντησαν και αυτά ένας τύπος ξηρός, ενώ, όπως είπαμε, έχουν τη σημασία τους. Θυμίζουν ουράνια και θεία πράγματα. Παρακαλέστε, αδελφοί μου, το Θεό αυτοί που φορούν τα ιερά άμφια, διάκονοι, ιερείς και αρχιερείς, να αισθάνονται τη σημασία τους και να ζουν σαν άγγελοι Κυρίου παντοκράτορος μέσα στο σημερινό κόσμο.
«ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΝΑΟΣ» ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΦΛΩΡΙΝΗΣ π. ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΥ ΚΑΝΤΙΩΤΟΥ
πηγή: orthodoxes-anazitise.pblogs.gr
Γι’ αυτό και ιερείς που θέλουν να κάνουν κοσμική ζωή και να γίνουν ένα με τον αμαρτωλό κόσμο, όχι για να τον σώσουν αλλά για να απολαμβάνουν και αυτοί τις κοσμικές ηδονές, είναι συνήγοροι της καταργήσεως του ράσου, του ράσου που δόξασαν αναρίθμητοι ευσεβείς κληρικοί της ορθοδόξου εκκλησίας μας.
***
Αλλ’ ο ορθόδοξος ιερεύς δεν διακρίνεται μόνο από το ράσο. Διακρίνεται και από τα άμφια. τα άμφια είναι η επίσημη στολή που φοράει ο ιερεύς όταν λειτουργεί. Και για αυτά τα άμφια θα μιλήσουμε στην ομιλία αυτή.
Ο ιερεύς, ο ευλαβείς ιερεύς, όταν πρόκειται να πάει στον για να τελέσει μια ιεροτελεστία, πρέπει να προετοιμάσει τον εαυτό του ψυχικά. Πρέπει να αφήσει έξω από το ναό ότι ανθρώπινο και κοσμικό, να ξεχάσει τον εαυτό του και τα πάθει του και να θυμηθεί τίνος αντιπρόσωπος είναι. Ο ιερεύς όταν λειτουργεί πρέπει να είναι και να φαίνεται σαν άγγελος. Και όπως οι άγγελοι στον ουρανό στέκονται με φόβο και με τρόμο μπροστά στο θρόνο του Θεού, έτσι πρέπει και οι ιερείς να στέκονται μπροστά στην αγία τράπεζα, που είναι ο θρόνος του θεού. Αν όλοι οι ιερείς είχαν αυτόν τον άγιο φόβο και λειτουργούσαν με ιερή κατάνυξη, όλος ο κόσμος θα άλλαζε. Αυτοί πουχουν καλή προαίρεση θα αισθάνονταν πολύ μεγάλο και υψηλό είναι η Εκκλησία μας.
Αλλ’ επειδή όσο άγιος και να ’ναι ο ιερεύς φέρει σάρκα που δεν παύει να τραβάει τον άνθρωπο προς τα κάτω, να τον ενοχλεί και να τον ταράζει και στις πιο ιερές στιγμές, γι’ αυτό έχει ανάγκη και από μερικά εξωτερικά πράγματα που να του θυμίζουν την ιερή του αποστολή, και στην κατηγορία των εξωτερικών αυτών πραγμάτων είναι και τα άμφια.
Τα άμφια έχουν τη δική τους γλώσσα. Συνοδεύονται από ρητά της Αγίας Γραφής και φωνάζουν στον ιερέα: πρόσεξε, πέταξε από πάνω σου κάθε αμαρτωλό και κοσμικό πράγμα, που ‘ναι σαν ρούχο παλιό και ακάθαρτο. Ντύσου την αρετή, την αγιότητα, που ‘ναι λαμπρή στολή της ψυχής. Ντύσου το Χριστό, κι έτσι φωτεινός και λαμπρός προχωρά στην τέλεση των ιερών μυστηρίων. Πολλά και διάφορα είναι τα άμφια που φοράν οι κληρικοί όταν λειτουργούν. Απ’ τα άμφια που φορούν διακρίνονται οι τρεις βαθμοί της ιεροσύνης. Αναφέρουμε εδώ τα κυριότερα άμφια.
***
Ο διάκονος διακρίνεται από το άμφιο που λέγεται οράριο. Τι είναι το οράριο; Είναι μια πλατιά ταινία, που από το ένα άκρο της κρέμεται από τον απ’ τον αριστερό ώμο προς τα πίσω, το δε άλλο άκρο της το κρατάει ο διάκονος με το δεξί του χέρι, όταν εκφωνεί τις δεήσεις. Στην παλιά εποχή πάνω στο οράριο ήταν γραμμένες οι λέξεις «Άγιος, άγιος, άγιος Κύριος σαβαώθ» (Ησ. 6, 3). Το οράριο σημαίνει, πως ο διάκονος μιμούμενος του αγγέλους πρέπει να προσεύχεται συνεχώς. Το οράριο θυμίζει το ρητό του αποστόλου Παύλου «Αδιαλείπτως προσεύχεσθε» (Α’ Θες. 5, 18).
Άλλο άμφιο του διακόνου είναι τα επιμάνικα. Όπως λένε οι δάσκαλοι της Εκκλησίας, τα επιμάνικα, που φορούν και οι διάκονοι και οι ιερείς και οι αρχιερείς, σημαίνουν τα δεσμά με τα οποία έδεσαν το Χριστό. Ο κληρικός πρέπει να ‘ναι έτοιμος, χάριν του Ευαγγελίου, να ‘χει διωγμό, φυλακή και μαρτύριο.
Ο ιερεύς διακρίνεται από τα εξής άμφια.
Το επιτραχήλιο. Το πετραχήλι που λέει ο λαός, είναι το πιο σπουδαίο άμφιο του ιερέως. Χωρίς πετραχήλι καμιά ιεροτελεστία δεν κάνει ο ιερεύς. Σημαίνει τη χάρι του Αγίου Πνεύματος, που πλούσια σαν ποτάμι τρέχει και ποτίζει τις ψυχές δια μέσου των ιερών μυστηρίων. Το πετραχήλι έχει στο κάτω άκρο τα λεγόμενα κρόσια. Τι σημαίνουν τα κρόσια; Σημαίνουν τις ψυχές που ο Θεός έχει εμπιστευθεί στον κάθε ιερέα. Ενώ ο λαϊκός, όπως έχουμε πει και άλλοτε, θα δώσει λόγο για την ψυχή του, ο ιερεύς θα δώσει λόγο και για τις ψυχές που ανήκουν στην ενορία του. Ο Θεός με το στόμα του προφήτου Ιερεμία λέει: Θα ζητήσω το αίμα των ανθρώπων εκείνων που εξ αιτίας των ιερέων έχουν χαθεί. Φοβερός ο λόγος αυτός.
Ιερείς του Υψίστου, όσες φορές φοράτε το πετραχήλι, σκέπτεσθε την ευθύνη για τις τόσες ψυχές που κρέμονται απ’ το λαιμό σας; Τι κάνετε για να σωθούν οι ψυχές; Αλλοίμονο στους ιερείς που παραμελούν τα ιερά τους καθήκοντα και αφήνουν να χαθούν ψυψές, για τις οποίες ο Χριστός ήρθε κι’ έχυσε το τίμιο του αίμα!
Άλλο άμφιο του ιερέως είναι η ζώνη. Η ζώνη δεν είναι μόνο για να συγκρατεί την ενδυμασία, αλλά και για να θυμίζει στον ιερέα πως πρέπει να συγκρατεί τις κακές επιθυμίες και να κυριαρχεί στα πάθη του. Ευπρεπής, εύζωνος και ταχύς στην οδό του Κυρίου.
Άλλο άμφιο του ιερέως είναι το φελόνιο, το φελόνι, που φοριέται απ’ το λαιμό και θυμίζει την κόκκινη χλαμύδα πούντυσαν τον Ιησού οι στρατιώτες στο πραιτώριο του Πιλάτου για να τον εμπαίξουν. Έτσι κι’ ο ιερεύς που βαδίζει στα ίχνη του Χριστού θα εμπαιχθεί από ανθρώπους αντιχρίστους.
Ο ευλαβής ιερεύς θα γίνει αντικείμενο εμπαιγμών και ειρωνειών του αμαρτωλού κόσμου. Γι’ αυτό πρέπει νάνε οπλισμένος με υπομονή, για να υποφέρει τις ύβρεις και τις διαβολές του κόσμου. Ο Χριστός φόρεσε την κόκκινη χλαμύδα, κι’ ο ιερεύς θα φορέσει σαν χλαμύδα τη χλεύη και τον εμπαιγμό του κόσμου. Τότε θα μοιάσει στο Χριστό και θάνε άξιος του μακαρισμού: «Μακάριοι έστε όταν ονειδίσωσιν υμάς»
Ο αρχιερεύς διακρίνεται από τα εξής άμφια.
Ωμοφόριο. Είναι μια πλατιά ταινία, που ρίχνεται πάνω στους ώμους και τα άκρα της καταλήγουν μπροστά στο στήθος και θυμίζει την παραβολή του απολωλότος προβάτου. Όπως δηλαδή ο βοσκός πούχασε ένα πρόβατο δεν μένει αδιάφορος αλλά τρέχει πάνω σε βουνά και λαγκάδια για να το βρει κι’ όταν το βρει το βάζει στον ώμο του και το φέρνει στο μαντρί, έτσι κι’ ο επίσκοπος πρέπει να κοπιάζει για να φέρει στη μάντρα της Εκκλησίας τους ανθρώπους εκείνους που απομακρύνθηκαν απ’ το Θεό και κινδυνεύουν να χαθούν μέσα στις χαράδρες και τα φαράγγια της αμαρτίας.
Άλλο άμφιο του αρχιερέως είναι ο σάκκος. Αντιστοιχεί προς το φελόνι του ιερέως, σημαίνει την κόκκινη χλαμύδα, έχει δε στα πλάγια, εκεί που ενώνονται τα δυο φύλλα του, μικρά σφαιρικά κουδούνια, που σημαίνουν πως ο λόγος και τα έργα του επισκόπου πρέπει νάνε δυνατά, ώστε σαν ήχος δυνατός να φτάνουν στ’ αυτιά όλων και να δοξάζεται ο Θεός.
Επίσης ο αρχιερεύς φέρει το εγκόλπιο με την εικόνα του Χριστού, για να θυμάται το λόγο του Παύλου «Ζω δε ουκέτι εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός» (Γαλ. 2, 20)
***
Αυτά είναι τα κυριότερα άμφια των κληρικών της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Δυστυχώς στην εποχή μας κατάντησαν και αυτά ένας τύπος ξηρός, ενώ, όπως είπαμε, έχουν τη σημασία τους. Θυμίζουν ουράνια και θεία πράγματα. Παρακαλέστε, αδελφοί μου, το Θεό αυτοί που φορούν τα ιερά άμφια, διάκονοι, ιερείς και αρχιερείς, να αισθάνονται τη σημασία τους και να ζουν σαν άγγελοι Κυρίου παντοκράτορος μέσα στο σημερινό κόσμο.
«ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΝΑΟΣ» ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΦΛΩΡΙΝΗΣ π. ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΥ ΚΑΝΤΙΩΤΟΥ
πηγή: orthodoxes-anazitise.pblogs.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου